08
zo, dec
2 Nieuwe art.
Ook adverteren op de kabelkrant, deze website of op de radio? Klik hier voor meer info.

Nieuws
BURGUM - Na de beide toch behoorlijk heftige raadsbijeenkomsten van de afgelopen periode, bekroop menig toehoorder en kijker donderdagmiddag het gevoel dat het weer allemaal 'pais en vree' was tussen de raadsfracties en de individuele raadsleden. Die waren bijeengekomen voor het tweede spoeddebat over de PFAS problematiek. Of de oppositie nu water bij de wijn had gedaan, ofwel dat de coalitie eieren voor z'n geld had gekozen zullen we wel nooit weten.


Spoeddebat 2.0 ademt sfeer van overeenstemming
We zullen het waarom en hoe nooit weten, maar het tweede spoeddebat over de PFAS problematiek, donderdagmiddag/-avond in de raadszaal van het gemeentehuis, ademde een geheel andere sfeer dan de eerste editie van dit politieke steekspel. Stonden een week geleden de fracties nog lijnrecht tegenover elkaar, lees voor fracties misschien liever oppositie en coalitie, donderdagmiddag/-avond was daar weinig meer van te merken. Eigenlijk, éigenlijk, had deze bijeenkomst niet langer dan een kwartier hoeven duren, want toen eerst debat-aanvraagster Nynke Koopmans (PvdB) en Freddy de Haan (FNP) hun verhaal hadden gedaan, was duidelijk hoe de politieke hazen op deze donderdag in november zouden lopen. Er zou, misschien met wat tegengesputter, een meerderheid zijn voor de nieuwe motie die was ingediend over het verhogen naar een aanvaard- en vooral werkbare norm voor PFAS, stoffen die in de bodem zitten en daarin niet thuishoren, met alle schadelijk gevolgen van dien. Als burgemeester Jeroen Gebben, hij zit de raadsvergadering immers voor, toen de motie in stemming had gebracht, was daarmee de zaak beklonken geweest, kat-in-het-bakkie dus. Maar omdat iedere fractie toch nog wel even wilde laten weten hoe zij er over dachten en er bovendien nog een drietal moties werd ingediend, ging het debat nog een behoorlijke tijd verder. De voorzitter had van te voren de raadsleden op het hart gedrukt om een, zoals hij het noemde, 'herhaling van zetten', te voorkomen. Herhaling van zetten is een schaakterm en hij betekent dat er niets nieuws gezegd/ gedaan wordt en de partij nooit een winnaar zal opleveren. Zoiets als een repeterende breuk. Maar we gingen dus vrolijk verder, maar deze keer niet in een sfeer van animositeit, maar meer van 'we moeten er met z'n allen zien uit te komen'. En achteraf bleek dat prima te kunnen, al zijn er wel degelijk vraagtekens te zetten bij de practische houdbaarheid van de motie over de normverhoging. Maar omdat men in Den Haag blijkbaar ook het licht heeft gezien en heeft begrepen dat de norm van 0,1 niet werkbaar is in een land als het onze, kunnen ondernemers, in elk geval in Tytsjerksteradiel, weer een beetje ruimer ademhalen. Tevredenheid voor 'elkenien' is een utopie, dus zal het uiteindelijk uitdraaien op de poldervariant: een compromis dus.

inspreker
Hinze de Boer van het gelijknamige grondverzetbedrijf mocht als inspreker nogmaals uit de doeken doen waar het eigenlijk om ging. "Ik stean hjir", begon hij zijn verhaal, "foar in herkânsing om ta te ljochtsen wat der sein wurden is. Doch jim foardiel dermei. Wy as ûndernimmers wurkje ús in slach yn de rûnte. Ik moat foarút tinke, want oars bin ik te let, mar wy moatte it meiïnoar dwaan, want Den Haach docht it net, dêr losse se it net op en dus moatte wy se dêr yn Den Haach oan it tinken sette. Dêr spylje se panykfuotbal, it kin en it giet alle kanten op. PFAS is oeral, at it echt sa slim is as no sein wurdt, moatte wy miskien wol emigreare. Wy sille gearwurkje moatte mei oare gemeenten, dus: sykje gearwurking, mei oare wurden: meitsje ús grutsk, toan lef!" Na hem was het woord aan Nynke Koopmans van de Partij voor de Boeren, zij had het initiatief genomen en dit spoeddebat aangevraagd. "Mijn grote voorbeeld", aldus mevr. Koopmans die, anders dan van haar gewoon, in het Nederlands haar verhaal hield, 'myn Brabantse freonen moatte it ek ferstean kinne', "is Maarten van der Weijden. Die zei dat je van je mislukkingen moet leren, niet opgeven dus en nog een keer proberen en daarom sta ik hier nogmaals. Er is bovendien nieuwe informatie beschikbaar. Die 0,1 is natuurlijk volstrekte waanzin, 'se slaan dêr yn Den Haach deryn om as mâle Jan yn de hinnen'." Voor de niet-ingewijden: 'mâle Jan' staat voor wat tegenwoordig een 'verwarde persoon' heet, 'immen dy't, lykas Gurbe Douwstra sjongt, net alte, alte is. En at jo san't yn in hinnehok sette giet it mâl fansels'. "Wij moeten een hartgrondig 'nee' zeggen tegen Den Haag: dit gaan wij hier niet doen! Zo gaan er te veel bedrijven naar de Filistijnen, wij zeggen: Den Haag zoek het zelf maar uit, dit is onze verantwoordelijkheid: 'de skep deryn'."

compliment
Freddy de Haan (FNP) begon toch wel opmerkelijk met een compliment aan Nynke Koopmans. Opmerkelijk in die zin, dat hier door een coalitiepartij lof werd toegezwaaid aan nota bene een oppositiepartij. Het lijkt er op dat er na vorige week een vorm van vreedzame coëxistentie is ingetreden. Of is het een gewapende vrede? Dat zal spoedig duidelijk worden, want de 'wegloop-actie' van een paar weken geleden is nog lang niet uit de diverse geheugens gewist. Terug naar Freddy de Haan. "Yn Fryslân moat it barre, miskien wol yn Tytsjerksteradiel, wy moatte no skouder oan skouder stean. Wy stypje dizze moasje, wy sjogge it as in sterk sinjaal nei Den Haach ta." Brigitta Scheepsma (GrienLinks): "Wy stypje de moasje, maar wij maken ons wel degelijk zorgen, dit PFAS-verhaal is jarenlang vooruit geschoven." Zij kwam ook met een motie en die behelsde actie van de gemeente inzake het verdwijnen van nog meer PFAS in de bodem en ze noemde daarbij onder andere brandweerschuim en kunstgras. "College, ga aan de slag", was haar boodschap. Peter van de Hoef (PvdA) wilde ruimte bieden aan de ondernemers: "Laat geen kans onbenut", betoogde hij. Erwin Duursma (D'66) was voor zijn doen tamelijk kritisch: "Ik heb een paar slechte nachten gehad, dit kan zo niet, dit is puur mismanagement. Ik schaam me dat we naar Den Haag kijken, daar maken ze er immers een zootje van. We moeten lef tonen, met man en macht. Ik ben blij met de motie van Freddy." Bij monde van de heer Sietsma zei het CDA de motie eveneens te steunen: "Wy moatte meielkoar it debat oangean." Sjaak Hoekstra (VVD) was lovend over de brief die het college naar Den Haag heeft gestuurd. "Het is schokkend dat wij als overheid niet weten hoeveel PFAS we in de grond stoppen." Hij noemde als schrijnend voorbeeld een aantal nieuwe bluswagens van de brandweer, die met schuimblussers zijn uitgerust. Hij pleitte voor een PFAS-norm van 0,8. Jantsje van der Veen (CU) relativeerde de lichte vorm van euforie die zich van de raad leek meester te hebben gemaakt: "Ik ha de foarige wike fragen steld, mar ik ha noch gjin antwurd krige. Dit twadde debat hat gjin taheakke wearde, wy moatte earst alles witte." Daarna mocht, moest eigenlijk, omdat zijn collega-wethouder Tytsy Willemsma niet aanwezig was, wethouder Andries Bouwman antwoord geven op de vragen en suggesties die de verschillende fracties naar voren hadden gebracht. Dat leverde in principe geen nieuwe gezichtspunten op, behalve dat Bouwman de motie ontraadde, hij wilde wachten tot 1 december als Den Haag de beginwaarden en de daarbij behorende normen bekend gaat maken. Daarmee was alles gezegd over dit probleem en bracht burgemeester Jeroen Gebben de moties in stemming, de eerste beide moties werden unaniem (!) aangenomen, de derde over de aanpak van PFAS kreeg het fiat van de raad met 17 voor en vier tegen en motie vier werd verworpen met 12 tegen en 9 voor.

tevreden
Na afloop sprak ik nog even na met Nynke Koopmans van de Partij voor de Boeren. "Tefreden Nynke mei dit twadde spoeddebat?" "Ik bin hiel tefreden, dit wie wat ik graach sjen woe, dat de rie unanym in sterk sinjaal jaan soe nei Den Haach dat it sa net kin, dat de noarm dy't se dêr stelle net realistysk is. Kinst net samar alles stillizze en dêrmei in grut tal bedriuwen yn harren bestean bedriigje. Wêr't ik ek tefreden oer bin en miskien noch wol mear, is dat wy wer ris ienriedich binne, hast alle sprekkers hawwe dêr op oantrúnd. It is fansels ôfwachtsjen hoe't it no útpakt, mar it boadskip oan Den Haach is dúdlik: sa kin it net, der moat wat barre." "Noch in lêste fraach Nynke, hast al soad minsken oan de tillefoan hân dy't lid fan dyn partij wurde wolle?" Nynke: "Der hawwe genôch minsken maild en belle, mar dat is myn bedoeling hielendal net. Ik gean gewoan troch as ienmansfraksje en bliuw nauw kontakt hâlden mei myn froegere partijgenoaten Sjaak (Hoekstra) en Dineke (Wagenaar). Waarvan acte.

Binne Kramer